Có một tộc người nhỏ tới mức người lớn không bao giờ nhìn thấy họ. Họ sống trong những gốc cây, trong khe tường và dưới những tán cỏ ba lá, và mỗi trăm năm, cánh cửa giữa thế giới của họ và Hyrule mới mở ra một lần. Người Hyrule gọi họ là Picori, còn họ tự gọi mình là Minish. Và có một thời, chính những sinh linh tí hon ấy đã cứu cả vương quốc khỏi bóng tối.

The Legend of Zelda: The Minish Cap là câu chuyện về lần cánh cửa ấy mở ra tiếp theo. Nó không bắt đầu bằng một lời tiên tri hay một quỷ vương nghìn năm, mà bằng một lễ hội, một cuộc thi đấu kiếm và một cậu bé mang kiếm tới cho nhà vô địch. Nhưng chỉ trong một buổi lễ, thanh kiếm thiêng bị đập gãy, quái vật tràn ra khắp Hyrule, và công chúa hóa thành đá. Người duy nhất có thể sửa chữa tất cả lại là một cậu bé đội trên đầu một chiếc mũ biết nói.

Bài viết này kể lại toàn bộ cốt truyện của The Minish Cap bản Game Boy Advance năm 2004 — từ lễ hội Picori tới trận chiến cuối cùng trong lâu đài chìm trong bóng tối, nơi một lời ước đã trả lại cho Hyrule tất cả những gì Vaati đã cướp đi. Về lối chơi, game giữ góc nhìn từ trên xuống quen thuộc của dòng game, gần với A Link to the Past, và mang phong cách hoạt hình tươi sáng tương tự The Wind Waker.

📌 Tóm tắt nhanh: Tại lễ hội Picori, Vaati đập gãy kiếm Picori, thả quái vật ra khắp Hyrule và hóa đá công chúa Zelda để tìm Light Force. Cùng chiếc mũ Ezlo, Link thu nhỏ thành người tí hon, thu thập Bốn Nguyên tố Đất, Lửa, Nước, Gió để rèn lại Four Sword. Khi Vaati rút Light Force khỏi Zelda, Link đánh bại hắn, còn Zelda dùng mũ ước nguyện xóa sạch mọi tàn phá của Vaati.

Lễ hội Picori và thanh kiếm gãy làm đôi

Truyền thuyết kể rằng từ rất lâu về trước, khi Hyrule bị thế lực xấu xa tàn phá, tộc Picori đã từ trời cao mang xuống một thanh kiếm thiêng và một thứ ánh sáng vàng gọi là Light Force, trao cho một chàng anh hùng trẻ tuổi. Nhờ hai báu vật ấy, mọi cái ác bị nhốt vào một chiếc rương, gọi là Bound Chest, và thanh kiếm Picori trở thành phong ấn giữ rương đóng kín. Để tạ ơn, người Hyrule tổ chức lễ hội Picori mỗi năm, tin rằng cứ trăm năm cánh cửa tới thế giới Picori lại mở ra một lần.

Năm nay, Link — cháu trai của thợ rèn Smith — cùng công chúa Zelda tới lễ hội để trao thanh kiếm mà ông nội cậu rèn cho nhà vô địch cuộc thi đấu kiếm, người sẽ được chạm vào kiếm Picori thiêng. Nhưng nhà vô địch năm nay không phải một hiệp sĩ Hyrule. Hắn là Vaati, một pháp sư lạ mặt, và ngay trong buổi lễ, hắn đập gãy thanh kiếm Picori, phá phong ấn và mở tung Bound Chest. Quái vật bị nhốt suốt bao năm tràn ra khắp Hyrule.

Vaati không tới vì danh hiệu. Hắn tới vì Light Force, thứ mà hắn tin rằng đang nằm trong chiếc rương. Nhưng rương trống rỗng: Light Force không ở đó. Tức giận, hắn hóa đá Zelda ngay trước mắt Link rồi bỏ đi, để lại một vương quốc hoảng loạn và một thanh kiếm gãy. Vua Daltus hiểu ngay vấn đề: chỉ có tộc Picori mới rèn lại được kiếm thiêng. Và vì chỉ trẻ con mới nhìn thấy Picori, nhiệm vụ ấy chỉ có thể giao cho Link.

Chiếc mũ biết nói, Rừng Minish và Nguyên tố Đất

Trên đường tới Rừng Minish, Link cứu một sinh vật kỳ lạ đang bị quái vật tấn công: một chiếc mũ xanh hình chim biết nói, tự xưng là Ezlo. Ezlo nhảy lên đầu Link và quyết định đi cùng cậu, không chỉ vì ơn cứu mạng mà vì ông cũng đang đi tìm tộc Picori. Nhờ Ezlo, Link có thể thu nhỏ qua những cánh cổng Minish rải khắp Hyrule, trở thành một người tí hon đúng nghĩa: vũng nước bình thường thành đầm sâu, một bậc thềm thành vách núi.

Tại làng Minish, trưởng lão Gentari cho Link biết sự thật: muốn rèn lại kiếm Picori, cậu cần Bốn Nguyên tố — hiện thân của sức mạnh Đất, Lửa, Nước và Gió. Nhưng Ezlo vẫn giấu một bí mật: chính ông là người đã tạo ra chiếc mũ ước nguyện, và Vaati từng là học trò của ông. Bị lòng tham và sự say mê cái ác dẫn dắt, Vaati đã đánh cắp chiếc mũ, biến mình thành pháp sư và biến thầy mình thành chiếc mũ mà Link đang đội.

Nguyên tố đầu tiên nằm ở Deepwood Shrine, ngôi đền sâu trong Rừng Minish, nơi Link phải chiến đấu trong hình hài tí hon với một con ChuChu xanh khổng lồ — một sinh vật bình thường bỗng trở nên đáng sợ khi bạn chỉ cao bằng ngón tay. Đánh bại nó, Link nhận được Nguyên tố Đất và món đồ đầu tiên của hành trình: chiếc bình hút Gust Jar. Cậu cũng dần hiểu một điều: Vaati biết Link đang thu thập các nguyên tố, và hắn cố tình chờ đợi, vì theo truyền thuyết của tộc Gió, khi đủ Bốn Nguyên tố, con đường tới Light Force sẽ mở ra.

Leo núi Crenel, hang lửa và Nguyên tố Lửa

Rời khỏi rừng, Link tới chân núi Crenel, nơi thợ rèn Minish Melari sống. Chính Melari là người rèn lại mảnh kiếm Picori gãy thành một thanh kiếm mới, được gọi là White Sword — thanh kiếm trắng còn thiếu sức mạnh nguyên tố. Trong lúc chờ đợi, Link leo lên núi Crenel, vượt qua những vách đá dựng đứng bằng chiếc nhẫn Grip Ring và tiến vào Cave of Flames, hang động rực lửa nằm sâu trong lòng núi.

Cave of Flames là thử thách của lửa và đất đá: Link đào xuyên những bức tường đất mềm bằng Mole Mitts, lật ngược đồ vật bằng Cane of Pacci và đối mặt với Gleerok, con rồng lửa ngủ sâu trong hang. Khi Gleerok gục ngã, Nguyên tố Lửa thuộc về Link. Trở lại Thánh địa Nguyên tố ẩn trong sân lâu đài Hyrule, cậu truyền hai nguyên tố đầu tiên vào White Sword, và thanh kiếm bắt đầu nhớ lại hình hài thật của nó: mỗi nguyên tố được truyền vào, Link có thể tách ra thêm một bản sao của chính mình khi đứng trên những phiến đá phát sáng.

Nhưng trong lúc Link miệt mài thu thập, Vaati cũng không ngồi yên. Hắn đã khống chế vua Daltus, dùng hình hài của nhà vua để điều khiển lâu đài Hyrule từ bên trong. Người dân không hề biết rằng những mệnh lệnh từ ngai vàng giờ đây đến từ kẻ thù của họ. Cuộc đua vì thế không còn là ai tới đích trước, mà là liệu Link có kịp hoàn thành thanh kiếm trước khi Vaati dùng xong con rối của mình hay không.

Pháo đài Gió, Đền Giọt Nước và Nguyên tố Nước

Sau núi Crenel, hành trình đưa Link tới Castor Wilds, vùng đầm lầy nơi tọa lạc Fortress of Winds — pháo đài của tộc Gió đã rời đi từ lâu. Để vào được pháo đài, Link cần đôi ủng Pegasus Boots, và để có chúng, cậu phải quay về Hyrule Town, thu nhỏ lại, trèo lên bàn của người thợ đóng giày đang ngủ say và nhờ những người Minish làm việc ở đó đánh thức ông dậy. Đó là kiểu câu đố chỉ The Minish Cap mới có: một thị trấn bình thường bỗng thành một mê cung khi bạn chỉ cao vài phân.

Trong pháo đài, Link đối mặt với Mazaal, cỗ máy khổng lồ có đầu và hai bàn tay tách rời — và cách duy nhất để hạ nó là thu nhỏ, chui vào bên trong cỗ máy và phá hủy nó từ trong ruột. Phần thưởng không phải là nguyên tố, mà là Ocarina of Wind, chiếc sáo gọi Zeffa đưa Link bay tới bất cứ đâu có cột gió. Tộc Gió đã dời lên Cloud Tops, nên Nguyên tố Gió chưa thể lấy được; thay vào đó, Link quay xuống hồ Hylia, nơi Temple of Droplets ẩn mình trong một giọt nước.

Muốn vào đền, Link phải làm một việc nghe qua tưởng đùa: trả lại đủ sách quá hạn cho thư viện hoàng gia, rồi nhờ Librari, người Minish sống trong thư viện, chỉ đường và nhận Flippers để bơi. Trong đền nước, cậu đánh bại Big Octorok khổng lồ và nhận Nguyên tố Nước. Ba nguyên tố đã nằm trong tay, chỉ còn gió là chưa có, và Vaati thì vẫn đang kiên nhẫn chờ đợi ở cuối con đường.

Lên mây tìm cung điện Gió và Nguyên tố Gió

Để lên được Cloud Tops, Link phải đi qua Royal Valley, thung lũng của các vị vua đã khuất, rồi dùng những cơn lốc xoáy và chiếc áo choàng Roc's Cape để bay lên từng tầng mây. Trên đó, tộc Gió sống trong một thành phố bồng bềnh mà người mặt đất không bao giờ thấy: những tòa nhà bằng mây, những cây cầu gió, và ở trung tâm là Palace of Winds, cung điện giữ Nguyên tố Gió.

Palace of Winds là mê cung của gió và độ cao, nơi Roc's Cape trở thành đôi cánh của Link và mỗi bước nhảy sai đều có thể hất cậu xuống tầng mây dưới. Cuối cung điện, cặp Gyorg Pair — hai con cá đuối bay khổng lồ — canh giữ Nguyên tố Gió. Hạ được chúng, Link có đủ cả Bốn Nguyên tố, và chiếc mũ Ezlo trên đầu cậu dường như cũng nhẹ nhõm hơn: hành trình dài qua rừng, núi, đầm và mây cuối cùng đã tới hồi kết của nó, ít nhất là trên giấy tờ.

Nhưng Ezlo biết rõ hơn ai hết: Vaati đang chờ đúng khoảnh khắc này. Kẻ từng là học trò của ông không cần tự mình đi tìm nguyên tố, hắn chỉ cần đợi Link làm xong việc nặng nhọc nhất rồi bước vào hưởng thành quả. Và khi cánh cửa Thánh địa Nguyên tố mở ra lần cuối, nó sẽ mở ra cho cả hai người.

Thánh địa Nguyên tố và thanh Four Sword

Trở lại Thánh địa Nguyên tố trong sân lâu đài Hyrule, Link truyền cả Bốn Nguyên tố vào White Sword. Ánh sáng của Đất, Lửa, Nước và Gió hòa vào nhau, và thanh kiếm trắng biến thành Four Sword — thanh kiếm huyền thoại có sức mạnh tách một chiến binh thành bốn người giống hệt nhau, cùng chiến đấu và cùng giải những câu đố mà một người không thể làm nổi. Đây chính là khoảnh khắc mà toàn bộ truyền thuyết của game hướng tới: thanh kiếm Picori năm xưa đã trở lại.

Nhưng Thánh địa còn giấu một căn phòng nữa, với những ô kính màu kể lại bí mật lớn nhất của Hyrule: Light Force không nằm trong rương, cũng không nằm trong kiếm, mà được truyền qua các đời công chúa của Hyrule. Nói cách khác, Light Force đang ở trong Zelda — cô gái đang hóa đá trong lâu đài, ngay trong tầm tay của Vaati. Link vừa khám phá ra đáp án thì cũng là lúc Vaati nghe được nó, vì hắn đã lần theo cậu tới tận nơi.

Không còn lý do gì để chờ đợi nữa, Vaati trở về lâu đài, biến nó thành một pháo đài bóng tối và bắt đầu rút Light Force khỏi cơ thể Zelda đang hóa đá. Link và Ezlo hiểu rằng họ đã vô tình dẫn kẻ thù tới kho báu mà hắn tìm kiếm suốt từ đầu. Cuộc đua thu thập nguyên tố kết thúc; giờ chỉ còn một việc duy nhất: xông vào lâu đài và ngăn Vaati trước khi hắn rút cạn giọt Light Force cuối cùng.

Lâu đài Hyrule chìm trong bóng tối và trận chiến cuối cùng với Vaati

Dark Hyrule Castle không còn là lâu đài mà Link từng biết. Hành lang biến dạng, quái vật canh giữ từng cánh cửa, và ở trung tâm, Vaati đang rút Light Force khỏi Zelda. Link tới nơi chỉ chậm một khoảnh khắc: Vaati đã rút được đủ sức mạnh để tự xưng là toàn năng, và hắn đón Link bằng hai hình dạng liên tiếp — Vaati Reborn rồi Vaati Transfigured — những thân xác quái dị được đúc từ sức mạnh đánh cắp.

Nhờ Four Sword và bốn bản sao của chính mình, Link đánh bại cả hai hình dạng, giải thoát Zelda khỏi lời nguyền đá và đưa cô chạy ra sân lâu đài khi tòa thành bắt đầu sụp đổ. Nhưng Vaati chưa chết. Hắn chờ sẵn ở sân, trong hình dạng cuối cùng và đáng sợ nhất: Vaati's Wrath, một con mắt khổng lồ bao quanh bởi những quả cầu tà thuật, tự tin rằng kẻ mang sức mạnh của thần không thể thua một cậu bé. Trận chiến ấy là bài kiểm tra cuối cùng của mọi thứ Link học được: tách bốn, phối hợp, và đánh vào đúng điểm yếu giữa cơn mưa đòn phép.

Khi Vaati tan biến, lời nguyền của hắn cũng tan theo: Ezlo trở lại hình dạng hiền nhân Minish, và chiếc mũ ước nguyện rơi vào tay Zelda. Với trái tim trong sáng và phần Light Force còn lại trong mình, Zelda đội mũ lên và ước với tất cả tấm lòng rằng sự tàn ác của Vaati sẽ bị xóa bỏ. Điều ước trở thành hiện thực: lâu đài trở lại nguyên vẹn, những người bị nguyền trở lại bình thường, quái vật tan biến. Trước khi cánh cửa tới thế giới Minish khép lại thêm một trăm năm nữa, Ezlo tặng Link một chiếc mũ xanh làm quà chia tay, rồi thu nhỏ lại và bước qua cánh cửa vừa lúc nó biến mất.

Số phận các nhân vật

Link trở về cuộc sống bình thường ở Hyrule Town, nhưng giờ đây cậu đội chiếc mũ xanh mà Ezlo tặng — chiếc mũ đã trở thành một phần không thể tách rời của cậu trong những cuộc phiêu lưu sau này. Cậu không còn là cậu bé mang kiếm đi lễ hội nữa, mà là anh hùng đã rèn lại Four Sword và cứu vương quốc bằng chính đôi tay của mình.

Ezlo trở về thế giới Minish khi cánh cửa khép lại, mang theo sự thanh thản của một người thầy cuối cùng đã thấy học trò cũ của mình bị đánh bại, và một tình bạn mới với cậu bé từng đội ông trên đầu suốt hành trình. Zelda trở lại ngai vàng bên cạnh vua cha, mang trong mình phần Light Force còn sót lại và ký ức về một lễ hội đã thay đổi cả cuộc đời cô. Vua Daltus được giải thoát khỏi sự khống chế của Vaati và lấy lại vương quốc của mình, còn Vaati thì tan biến hoàn toàn, để lại câu hỏi rằng một kẻ từng là Minish có thực sự chết đi, hay chỉ trở về với bóng tối mà hắn từng say mê. Với người chơi, di sản rõ ràng nhất là Four Sword và Vaati sẽ còn tái xuất trong các game Four Swords sau này, như một lời nhắc rằng câu chuyện này mới chỉ là khởi đầu.

Những hiểu lầm thường gặp

The Minish Cap có phải là tiền truyện trực tiếp của Four Swords không?

Đúng, về mặt cốt truyện thì đây là nguồn gốc của cả Vaati lẫn Four Sword, và các sự kiện trong game xảy ra trước Four Swords. Theo dòng thời gian chính thức, game nằm giữa Skyward Sword và Four Swords, tức là câu chuyện thứ hai trong toàn bộ biên niên sử, nên nó vừa là tiền truyện vừa là điểm khởi đầu của nhánh truyện Four Sword.

Ezlo có phải chỉ là một chiếc mũ bình thường không?

Không, Ezlo vốn là một hiền nhân Minish và là thầy của Vaati, người đã tạo ra chiếc mũ ước nguyện. Vaati đánh cắp chiếc mũ, dùng nó để trở thành pháp sư và biến Ezlo thành hình dạng chiếc mũ chim mà Link đội suốt game. Khi Vaati bị đánh bại, lời nguyền được phá bỏ và Ezlo trở lại hình dạng Minish thật của mình.

Light Force có phải là Triforce không?

Không, Light Force là một sức mạnh riêng biệt: thứ ánh sáng vàng mà tộc Picori mang tới Hyrule từ rất lâu trước và được truyền qua các đời công chúa của vương quốc. Nó không phải là Triforce, không chia thành ba mảnh, và cũng không xuất hiện dưới dạng biểu tượng ba tam giác. Vaati tìm nó vì tin rằng nó sẽ giúp hắn trở thành thần.

Vaati có phải là Ganon không?

Không, Vaati là một nhân vật phản diện hoàn toàn khác: một người Minish từng là học trò của Ezlo, say mê cái ác và đánh cắp chiếc mũ ước nguyện để thành pháp sư. Ganon không xuất hiện trong The Minish Cap, và sức mạnh của Vaati đến từ chiếc mũ cùng Light Force đánh cắp, chứ không phải từ Triforce of Power.

Chiếc mũ xanh của Link có phải do Ezlo tặng không?

Trong khuôn khổ của riêng game này thì đúng: ở đoạn kết, Ezlo tặng Link một chiếc mũ xanh làm quà chia tay và nói rằng từ trước tới nay ông chưa từng thấy cậu đội mũ. Cảnh này được xây dựng như lời giải thích cho chiếc mũ biểu tượng của Link, dù các game ra đời sau đó đã đặt lại vấn đề này theo những cách khác nhau.

Giả thuyết & bí ẩn

Light Force đến từ đâu vẫn là bí ẩn lớn nhất của game. Truyền thuyết chỉ nói tộc Picori mang nó tới cùng thanh kiếm, nhưng không ai giải thích ai đã tạo ra nó, vì sao nó lại chọn dòng máu công chúa, và phần còn lại sau khi Vaati rút đi sẽ đi về đâu. Một số người chơi tin rằng nó có liên hệ với sức mạnh của các nữ thần, nhưng game không bao giờ xác nhận điều đó, và Zelda dường như cũng không ý thức được mình mang nó cho tới khi Vaati tìm tới.

Số phận của Vaati sau trận cuối cũng bỏ ngỏ: hắn tan biến sau khi nói rằng không hiểu vì sao mình lại thua một cậu bé dù mang sức mạnh của thần, nhưng game không nói rõ hắn đã chết hay chỉ bị phong ấn đâu đó. Vì Vaati vẫn quay lại trong các game Four Swords sau này, nhiều người cho rằng cái chết trong The Minish Cap chưa phải là dấu chấm hết. Cuối cùng là bí ẩn về cánh cửa trăm năm: khi Ezlo bước qua và cánh cửa khép lại, liệu Link có còn gặp lại ông không, và liệu một đứa trẻ khác, một trăm năm sau, có lại nhìn thấy tộc Minish và bắt đầu một câu chuyện tương tự hay không.

Di sản của The Minish Cap

The Minish Cap ra mắt trên Game Boy Advance vào cuối năm 2004, do Capcom và Flagship phát triển dưới sự giám sát của Nintendo, với Hidemaro Fujibayashi — người từng đạo diễn hai game Oracle of Seasons và Oracle of Ages — ngồi ghế đạo diễn. Game được giới phê bình đón nhận nồng nhiệt, giành danh hiệu Game Boy Advance của năm 2005 từ GameSpot và bán được khoảng 1,76 triệu bản trên toàn thế giới, trước khi được phát hành lại trên Wii U Virtual Console và dịch vụ Nintendo Classics vào tháng 2 năm 2023.

Di sản của nó nằm ở hai thứ: cơ chế thu nhỏ đã biến cả một thị trấn quen thuộc thành mê cung, và câu chuyện nguồn gốc đã cho Vaati cùng Four Sword một lý lịch đầy đủ thay vì chỉ là những cái tên trong game nhiều người chơi. Với người hâm mộ, đây vẫn là một trong những game 2D hay nhất của dòng Zelda: ngắn gọn, tươi sáng, đầy ắp bí mật Kinstone, và là minh chứng rằng một câu chuyện cổ tích về người tí hon cũng có thể đứng ngang hàng với những sử thi lớn nhất của Hyrule.